Šta je cervikobrahijalni sindrom?
Trnjenje šaka jedan je od karakterističnih simptoma cervikobrahijalnog sindroma, stanja koje obuhvata niz tegoba u predelu vrata, ramenog pojasa i ruku. Pored bola koji se javlja u vratu, bol može zračiti ka ramenima i duž ruku, i biti prisutan sa obe strane tela ili samo na jednoj strani. Često su prisutne parestezije – osećaj trnjenja ili peckanja – koje se mogu protezati duž ruku sve do prstiju.
Ovi simptomi nastaju zbog iritacije korena živaca u predelu vrata, koji su odgovorni za inervaciju ruku. Kada je pritisak intervertebralnog diskusa na živac značajan, može doći i do ozbiljnijih posledica, poput motornih ispada, odnosno slabosti (pareze) mišića ruku. Ovo može značajno uticati na funkcionalnost i svakodnevne aktivnosti obolele osobe.
Tegobe su naročito izražene tokom noći i mogu značajno ometati san, dodatno pogoršavajući kvalitet života pacijenta. Pravovremena dijagnostika i adekvatno lečenje ključni su za ublažavanje simptoma i sprečavanje komplikacija, a fizikalna terapija, ciljane vežbe i korekcija loših navika često donose olakšanje i dugoročno poboljšanje stanja.
Uzroci cervikobrahijalnog sindroma
Cervikobrahijalni sindrom može biti uzrokovan različitim faktorima koji utiču na strukture vratne kičme i živce koji se pružaju ka ramenima i rukama. Jedan od najčešćih uzroka su degenerativne promene na kičmi, poput hernijacije intervertebralnog diskusa, gde izbočenje diskusa vrši pritisak na nervne korene, izazivajući bol, trnjenje i slabost u ruci. Spondiloza i stvaranje koštanih izdanaka (osteofita) dodatno mogu doprineti iritaciji živaca. Degeneracija diskova, koja smanjuje njihovu elastičnost i visinu, takođe je značajan faktor u razvoju ovog sindroma.
Osim degenerativnih promena, česti uzroci mogu biti i loše držanje, dugotrajno sedenje za računarom ili prekomerno fizičko opterećenje. Povrede vrata, poput povreda nakon saobraćajnih nezgoda, mogu oštetiti pršljenove ili diskove, dok reumatske bolesti i dijabetes mogu izazvati upalu i neuropatiju koja povećava osetljivost nervnih završetaka. Psihološki faktori, poput hroničnog stresa, često doprinose mišićnoj napetosti i intenziviranju simptoma. Starenje prirodno povećava rizik zbog gubitka elastičnosti i čvrstine struktura kičme, što čini cervikobrahijalni sindrom češćim kod starije populacije.
Simptomi cervikobrahijalnog sindroma
Simptomi cervikobrahijalnog sindroma obuhvataju različite vrste nelagodnosti koje se obično javljaju u predelu vrata, ramenog pojasa i ruku. Najčešći simptom je bol u vratu, koji se može širiti prema ramenima i gornjem delu leđa, a često se pojačava pri okretanju ili pomeranju glave. Uz bol, pacijenti često osećaju trnjenje, peckanje ili strujanje duž ruku, sve do prstiju, što je posledica iritacije nerva u vratnoj kičmi. U težim slučajevima, pritisak na nervne korene može izazvati slabost mišića ruku, poznatu kao parezu, što otežava obavljanje svakodnevnih aktivnosti. Takođe, bolovi i trnjenje obično postaju izraženiji tokom spavanja, naročito ako pacijent spava u neprirodnom položaju. Pored toga, pacijenti mogu imati ograničen opseg pokreta vrata, što otežava okretanje ili nagle pokrete. U nekim slučajevima može se javiti osećaj ukočenosti i smanjenog senzibiliteta u rukama, što dodatno utiče na fine motoričke veštine. Simptomi cervikobrahijalnog sindroma mogu varirati u intenzitetu i trajanju, često se pogoršavajući usled lošeg držanja, stresa ili fizičkog napora.
Lečenje
Lečenje cervikobrahijalnog sindroma započinje detaljnom dijagnostikom, koja obuhvata klinički pregled, rentgenske snimke i magnetnu rezonancu (MR), kako bi lekar postavio tačnu dijagnozu. Ukoliko postoji sumnja na oštećenje živaca, dodatno se može uraditi elektroneuromiografija (ENMG), koja pomaže u proceni funkcionalnosti nervnog sistema i identifikovanju motoričkih i senzitivnih ispada. Na osnovu svih rezultata, lekar zatim određuje odgovarajući plan terapije.
Fizikalna terapija ima ključnu ulogu u ublažavanju simptoma trnjenja šake i bolova, a koristi se niz tretmana kao što su ultrazvučna masaža, ručna masaža, primena lasera, interferentnih struja, TENS (transkutana električna nervna stimulacija), dijadinamične struje i magnetna terapija. Ovi tretmani pomažu u smanjenju bola, poboljšanju cirkulacije i smanjenju upale. Trakcija vratne kičme primenjuje se kada bol i mišićni spazam opadnu, a ekstenzija vratne kičme smanjuje pritisak na nervne korene, što dovodi do postepenog smanjenja simptoma i njihovog nestanka.
Kineziterapija, koja obuhvata specijalizovane vežbe, igra ključnu ulogu u rehabilitaciji. Nakon što fizijatar proceni stanje pacijenta, počinje se sa vežbama koje omogućavaju povećanje obima pokreta vrata i glave, a potom se fokusira na jačanje mišića ramenog pojasa, što doprinosi stabilnosti kičme. Pacijenti se takođe obučavaju da samostalno izvode ove vežbe kod kuće, čime se podstiče dugoročno očuvanje pokretljivosti i snage. Preporučuje se izbegavanje nošenja teških tereta, izbegavanje aktivnosti poput prsnog plivanja, a takođe se savetuje nošenje marame ili šala oko vrata, naročito u hladnim uslovima ili kada su izloženi klima uređaju. Kontrola kod lekara dva puta godišnje pomaže u praćenju napretka i prevenciji daljih problema.
Zakažite pregled u Specijalističkoj ordinaciji za fizikalnu medicinu i rehabilitaciju Lumbago
Fiksni: +381 11 785 70 30
Mobilni: +381 62 785 703
Email: office@lumbago.rs
Adresa: Kraljice Natalije 11, 11000 Beograd
